Kanser di Pánkreas
Bo pánkreas ta un glándula den bo barika ku tin un kantidat di funshon. E ta produsí supstanshanan pankreátiko ku ta yuda den digestion di kuminda i e ta konektá ku bo galblas ku na su turno, ta desemboká den e tripa djis bou di e stoma. Bo pánkreas ta produsí diferente hormona, inkluyendo insulina i esaki ta yuda bo kurpa regulá e kantidat di suku den bo sanger.
Tin dos tipo di kanser di pánkreas, esakinan ta:
- karsinoma di e pánkreas mes; i
- kanser di e sèlnan ku ta traha insulina, pero esaki ta un malesa ku ta presentá masha poko.
Meskos ku hopi kanser di órgano interno, kasi lo e no produsí síntoma te ora ku e ta basta avansá, i e ta bira difísil pa trata. Kanser di pánkreas ta un di e formanan di kanser mas peligroso i mortal.
Un di e difikultatnan di mas grandi ta ku, ta trata akí di un órgano relativamente chikí ku ta te leu ayá den bo barika. E no ta aksesibel fásilmente i su diagnósis no ta fásil tampoko. E problema mas grandi ta ku, no tin un solo tèst ku por bisa un hende si e tin kanser na su pánkreas. Mester hasi diferente eksamen pa por yega na e konklushon.
SINTOMANAN
E síntomanan di e malesa aki ta dependé hopi di e tamaño di e tumor, i tambe unda e ta lokalisá den e pánkreas. Hopi biaha ta e preshon ku ta resultá ora un tumor grandi pusha riba un otro órgano òf parti di kurpa, esaki ta bin duna un indikashon ku algu no ta bon.
Si por ehèmpel e tumor bira grandi i blòkia e kanal di gal, (esaki ta un otro tubu destiná pa transportá supstanshanan digestivo den e tripa) e ora ei bo por bin haña dehel òf “geelzucht” . Den e kaso ei bo kueru i blanku di wowo ta bira manera hel i bo urina por bira mas skur.
Hopi biaha doló ta un dje promé señalnan i lo e oumentá na momentu ku e pashènt kome. Otro señalnan ta inkluí walmentu di stoma, pèrdida di peso i e pashènt ta bira suak.
Un forma straño di kanser na pánkreas ta esun ku ta kousa ku e pánkreas ta traha demasiado insulina, i ta presentá mesun síntomanan ku un diabétiko ta haña ora ku e usa demasiado insulina. E síntomanan akí ta inkluí biramentu di kabes, doló di múskulo òf diarea.
Si ta sospechá ku ta trata di un kanser di pánkreas, tin un kantidat di tèst ku e persona por laga hasi pa detektá si ta e kaso. Esakinan ta enserá CT scan, scan di MRI òf uso di ultrasonido. Tambe por empleá proseduranan mas espesífiko,.manera gulimentu di un supstansha di koló ku ta bai te den e kanalnan ora di saka portrèt. Tambe por inyektá e supstansha akí. Pa kompletá un diagnóstiko un operashon di biopsia ta e úniko manera sigur. Esaki ta enserá sakamentu di un pida for di e tumor pa laga saminá. Den algun kaso ta pasa un slan via di un kòrtá chikí na barika pa wak te kon leu e malesa a ekstendé. Den sierto okashon mas serio lo ta nesesario pa hasi un operashon laparoskópiko. Esaki ta un prosedura ku ta konsistí di 3 kòrtá chikí den kual ta pasa pipanan spesial ku kámara, lus i un instrumento pa e operashon. Di e manera ei por opservá e órganonan di mas serka i a la ves tuma un biopsia.
KOUSANAN
Aunke sientífikonan no sa ainda kon hopi hende ta desaroyá kanser na pánkreas, nan a logra identifiká algun sirkunstansha ku ta pone un hende na riesgo mas haltu:
- Humamentu ta un faktor grandi. Humadónan tin 3 biaha mas tantu chèns di haña e malesa.
- Dieta tambe por ta importante. Hende ku ta kome hopi vèt i no sufisiente berdura tin riesgo haltu.
- Hende ku tin diabétis tambe ta inkliná pa desaroyá kanser na pánkreas.
- Konsumo haltu di alkohòl tambe ta un faktor di riesgo haltu pa haña kanser na pánkreas.
- Faktornan medio-ambiental, manera trahamentu ku produktonan petrolero i algun kímika lo tin relashon ku e tipo di kanser aki, aunke e no a keda probá.
TRATAMENTU
Un kombinashon di terapia lo por sea kura e kanser si a detekt’é tempran, òf mehorá kalidat di bida di e pashènt i baha su doló.
Ku operashon lo por kòrta saka e pida kanseroso, òf kisas asta saka henter e órgano afó.


