Kanser na Nir
BO TABATA SA DI KANSER NA NIR TAMBE?
Bo tabata sa ku un hende por haña kanser na nir tambe? Kisas nunka bo no a tende di esei, pero e ta eksistí. Su nòmber sientífiko ta “renal cell carcinoma”, ku ta un dje tiponan di kanser na nir. E sèlnan kanseroso ta ubiká den e superfisie di e tubunan smal den e nir. E ta e tipo mas komun di kanser na nir serka adultonan.
KOUSA
E ta un malesa ku sa surgi mas tantu den e grupo di hendenan entre 50 i 70 aña di edat, i e ta afektá mas tantu hende hòmber. E kousa eksakto no ta konosí, aunke e faktornan di riesgo ta inkluí e.o. humamentu, faktor genétiko, malesa den famia, diálisis.
Un dje promé síntomanan normalmente ta sanger den urina, i hopi biaha ámbos nir ta envolví. E tipo di kanser aki ta plama fásilmente, hopi biaha pa e pulmon òf otro órganonan. Hopi biaha 1/3 parti di pashèntnan ta se konfrontá ku plamamentu di e kanser (metastasis) na e momentu di diagnóstiko.
SINTOMANAN
E síntomanan ku ta bai akompañá ku e tipo di kanser aki ta e.o.:
- Sanger den urina
- Urina koló apnormal (skur)
- Doló den lomba
- Doló den kustia
- Doló den barika
- Pèrdida di peso
- Aparensia di malnutrishon
- Kresementu di un testíkulo
- Barika ku ta hincha
Síntomanan adishonal lo por ta:
- Problema ku bista
- Koló bleek
- Kabei ku ta krese hopi serka hende muhé
- Konstipashon
- Intoleransia pa friu
TRATAMENTU
Operashon pa saka e nir (òf un parti) ta rekomendabel. Esaki lo por enserá sakamentu di e blas òf e tehido òf botonnan di limfa ku ta den serkania.
Terapia di radiashon normalmente no ta yuda den kaso di kanser na nir, i ta p’esei hopi biaha e no ta ser apliká. Tratamentunan ku hormona lo por redusí kresementu di e tumor den algun kaso.
Remedinan manera ‘alpha-interferon’ i ‘interleukin’ sa ta eksitoso den redukshon dje kresementu, inkluyendo esnan ku a plama. Pero tin remedinan tambe ku por blokia e fluho di sanger pa e tumor.
Kimoterapia lo por ser apliká den algun kaso, aunke e chèns pa bo kura ta mas grandi si saka e kanser pa medio di operashon.